ဒီ ခန႔္မွန္းခ်က္ဟာ ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားသုတ္သင္ရွင္းလင္းျခင္း ပါ၀င္တဲ့ အေၾကာင္းအရာမ်ားအရ ျဖစ္ပါတယ္
ဝူဟန္ ဗိုင္းရပ္စ္ဟာ ေဖေဖၚဝါရီလ ၆ ရက္ေန႔အထိ လူေပါင္း ၂၈၀၀၀ ေက်ာ္အထိ ကူးစက္ပ်ံ႕ႏွံ့ လ်က္ ရွိၿပီး ဒီေရာဂါေၾကာင့္ လူ႔အသက္ေပါင္း ၅၀၀ ေက်ာ္ ဆုံးရႈံးခဲ့ရပါတယ္

ဒီပ်ံ႕ႏွံ့မႈအေရအတြက္ဟာ ယခင္ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္က ျဖစ္ပြားခဲ့တဲ့ ဝူဟန္ႏွင့္ဆင္တူ SARS ဗိုင္းရပ္စ္ထပ္ ပိုမိုျမင့္မားေနပါတယ္

သို႔ေသာ္ SARS ဗိုင္းရပ္စ္မ်ား တဟုန္ထိုး ပ်ံ႕ႏွံ့ေနခဲ့တဲ့အခ်ိန္တြင္လည္း အလ်င္အျမန္ ေပ်ာက္ကြယ္သြားဖို႔ အလားအလာရွိခဲ့ပါတယ္

စင္ကာပူနိုင္ငံ၏ Yong Loo Lin ေဆးတကၠသိုလ္မွ ကၽြမ္းက်င္သူ ပါေမာကၡ Paul Ananth Tambyah ႏွင့္ လက္ေထာက္ပါေမာကၡ Jyoti Somani တို႔ဟာ သူတို႔ရဲ့ ခန႔္မွန္းခ်က္ အေၾကာင္းအရာမ်ားကို ယခုလို ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္

၁. ရာသီဥတု အေျခအေနဟာ ဗိုင္းရပ္စ္မ်ား ပ်ံ႕ႏွံ့ျခင္းအေပၚသက္ေရာက္ေနျခင္း

ကၽြမ္းက်င္သူေတြဟာ ဝူဟန္ ဗိုင္းရပ္စ္ က SARS ဗိုင္းရပ္စ္ႏွင့္ တုပ္ေကြးေရာဂါကူးစက္မႈမ်ားနဲ႔ အလားတူေၾကာင္း ေျပာၾကားပါတယ္

ေႏြရာသီစတင္သည့္ ေမလ၀န္းက်င္တြင္ တ႐ုတ္နိုင္ငံ အပူခ်ိန္ျမင့္တက္လာလၽွင္ ဗိုင္းရပ္စ္ ပ်ံ႕ႏွံ့မႈႏႈန္းဟာ အလ်င္အျမန္ က်ဆင္းလာနိုင္ပါတယ္ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ ေႏြရာသီအပူခ်ိန္ဟာ ဗိုင္းရပ္စ္ ပ်ံ႕ႏွံ့မႈကို ရပ္စဲေစျခင္းေၾကာင့္ပါ

မ်ားေသာအားျဖင့္ တုပ္‌ေကြး‌ေရာဂါမ်ားဟာ ဒီဇင္ဘာလတြင္ စတင္ျဖစ္ပြား‌ေလ့ရွိၿပီး ဇန္နဝါရီ ႏွင့္ ေဖေဖာ္ဝါရီ လမ်ားတြင္ ျဖစ္ပြားႏႈန္းအမ်ားဆုံးျဖစ္ပါတယ္ အဲ့ဒါၿပီး‌တဲ့ေနာက္မွာေတာ့ ေရာဂါပ်ံ႕ႏွံ့ျခင္းမ်ားဟာ စတင္ေလ်ာ့က်လာပါတယ္

ရာသီဥတု အသင့္အတင့္ရွိသည့္ နိုင္ငံမ်ားရွိ ဗိုင္းရပ္စ္ေတြဟာ ေရာဂါကူးစက္မႈမ်ားကို သက္ေရာက္ေစတဲ့ အခ်က္မ်ားျဖစ္တဲ့ ေလထုေျခာက္ေသြ႕ျခင္း၊ ေလထုအပူခ်ိန္ႏွင့္ ခရမ္းလြန္ေနေရာင္ျခည္စြမ္းအင္သုံးဓါတ္ေရာင္ျခည္တို႔နဲ႔ ဆက္စပ္ေနေၾကာင္း ထင္ရပါတယ္

ယခုခန႔္မွန္းခ်က္ဟာ ၂၀၀၃ ခုႏွစ္ ေျမာက္ပိုင္းေႏြရာသီတြင္ေပ်ာက္ကြယ္သြားတဲ့ SARS Virus ေၾကာင့္ မွန္ကန္တယ္လို႔ ယူဆနိုင္ပါတယ္ ရာသီဥတုပူေႏြးလာတဲ့အခါ ေရာဂါပိုးေတြဟာ သိသာထင္ရွားစြာ ျပန္လည္မေပၚေပါက္လာခဲ့တဲ့အတြက္ေၾကာင့္ ျဖစ္ပါတယ္

၂.ေဆာင္းရာသီတြင္ တျခားသူမ်ားႏွင့္ နီးကပ္စြာေနထိုင္ျခင္း

ရာသီဥတု ေအးတဲ့အတြက္ေၾကာင့္ လူအမ်ားစုဟာ အိမ္အတြင္းမွာပဲ အခ်ိန္ပိုကုန္ဆုံးခ်င္ၾကပါတယ္ ၎ဟာ လူေတြကို အခ်င္းခ်င္းနီးကပ္‌‌ေစပါတယ္

ယခုလိုေနထိုင္ျခင္းဟာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုမ်ား ကူးစက္ျခင္းကို ပိုမိုလြယ္ကူေစပါတယ္ ဘာျဖစ္လို႔လဲဆိုေတာ့ နီးကပ္စြာေနတဲ့သူ‌ေတြမွာ ဗိုင္းရပ္စ္ပိုး ကူးစက္ခံရၿပီးသားသူမ်ားလည္း ျဖစ္နိုင္တာေၾကာင့္ပါ

ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားဟာ တံ‌ေတြးစက္မ်ားမွတဆင့္ ဒါမွမဟုတ္ ခၽြဲ/သလိပ္ႏွင့္ ရာသီဥတုေအးၿပီး ‌ေျခာက္ေသြ႕တဲ့အခ်ိန္မွာလည္း ပ်ံ႕ႏွံ့ၾကပါတယ္

၃. ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားသည္ ‌ေအးေသာရာသီဥတုတြင္ ပိုမိုၾကာရွည္စြာ ရွင္သန္ျခင္း

‌ေလ့လာမႈမ်ားအရ ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားရွင္သန္ျခင္းဟာ မ်က္ႏွာျပင္ အပူခ်ိန္ ၂၀ ဒီဂရီႏွင့္ စိုထိုင္းမႈမ်ားေသာ ေနရာမ်ားထပ္ အပူခ်ိန္ ၆ ဒီဂရီရွိေသာ ေနရာမ်ားတြင္ အဆ ၃၀ ပိုမိုရွည္ၾကာပါတယ္

သိပၸံပညာရွင္မ်ားကလည္း SARS ဗိုင္းရပ္စ္ ပ်ံ႕ႏွံ့ရွင္သန္ခဲ့ျခင္းဟာ နိမ့္ေသာအပူခ်ိန္ႏွင့္ စိုထိုင္းမႈနည္းေသာေနရာမ်ားတြင္ ပိုမိုၾကာရွည္မ်ားျပားျခင္းကို ေတြ႕ရေၾကာင္း ထုတ္ေဖာ္ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္

အဲ့ဒါေၾကာင့္လည္း ေဟာင္ေကာင္ ႏွင့္ စင္ကာပူ တို႔ကဲ့သို႔ေသာ နိုင္ငံမ်ားဟာ ပူေႏြးစိုစြတ္ေသာ အေရွ႕ေတာင္အာရွနိုင္ငံမ်ား နဲ႔ မတူဘဲ “ ေလေအးေပးစက္ကို လြန္ကဲစြာအသုံးျပဳျခင္း” ေၾကာင့္ SARS ဗိုင္းရပ္စ္ကို ပိုမို ၾကာရွည္စြာ ရွင္သန္‌ေစပါတယ္

၄.ေခတ္မွီနည္းပညာမ်ား

ယေန႔ေခတ္၏ နည္းပညာနဲ႔ ေဆးဝါးမ်ားေၾကာင့္ SARS Virus ျဖစ္ပြားခဲ့စဥ္က မရရွိခဲ့တဲ့ ျမန္‌ဆန္ၿပီး တိက်ေသာ စမ္းသပ္စစ္ေဆးမႈမ်ားကို ယေန႔ သုေတသီမ်ားက ျပဳလုပ္ခြင့္ရလာပါတယ္

ဝူဟန္ၿမိဳ႕မွ စတင္ခဲ့‌ေသာ ကိုရိုနာ ဗိုင္းရပ္စ္၏ မ်ိဳးရိုးဗီဇျဖစ္စဥ္ကို သိပၸံပညာမ်ားက စူးစမ္းေဖာ္ထုတ္နိုင္ၿပီး နိုင္ငံမ်ားတြင္လည္း ‌ဖ်ားနာျခင္းမွ ေရာဂါကို ေစာစြာရွာေဖြေဖာ္ထုတ္နိုင္ရန္ ရရွိခဲ့ပါတယ္

ကိုရိုနာဗိုင္းရပ္စ္ႏွင့္ ပတ္သက္ေသာ မ်ိဳးရိုးဗီဇ အခ်က္အလက္မ်ားကို တစ္ခ်ိဳ႕ နိုင္ငံမ်ားတြင္ ဗိုင္းရပ္စ္ရွိေသာလူနာမ်ား မရွိခင္ကတည္းက ရနိုင္ခဲ့ပါတယ္

စင္ကာပူနိုင္ငံအပါအ၀င္ အ‌‌ဆင့္ျမင့္ေသာနိုင္ငံမ်ားမွ ဓာတ္ခြဲခန္းမ်ားတြင္ ေရာဂါကို လ်င္ျမန္စြာ ရွာေဖြနိုင္ရန္ ေသြးစစ္ေဆးမႈမ်ား ႏွင့္ ကာကြယ္ေဆးမ်ားကို တီထြင္ရန္ ခႏၶာကိုယ္အတြင္းမွ တုံ႔ျပန္ခ်က္မ်ားကို ေလ့လာျခင္း‌မ်ားလည္း လုပ္ေဆာင္လ်က္ရွိပါတယ္

ထိုအခ်က္ေတြေၾကာင့္ ေႏြရာသီအပူခ်ိန္ ျမင့္တက္လာခ်ိန္တြင္ ဗိုင္းရပ္စ္မ်ားေပ်ာက္ကြယ္သြားဖို႔ ေမၽွာ္လင့္ၾကရမွာပါ စာဖတ္သူေတြအေနနဲ႔ယခုျဖစ္ေပၚေနစဥ္ အခ်ိန္အတြင္းမွာေတာ့ ဗိုင္းရပ္စ္ကူးစက္ခံရျခင္းမွ ကာကြယ္ရန္ လက္ေတြကို တက္နိုင္သမၽွ ပုံမွန္ေဆးေၾကာေပးၿပီး ဘယ္ေနရာသြားသြား သတိထားသင့္ပါတယ္

Writer – MOE ( Shwe Yaung Lan )
Source – World Of Buzz