တ ည္ေနရာ

စစ္ကိုင္းတိုင္း ေဒသႀကီး ကသာခရိုင္ ဗန္းေမာက္ၿမိဳ့နယ္ တြင္ တည္ရွိၿပီး ဗန္းေမာက္ၿမိဳ့မွ ေျမာက္ဘက္ ၁၂ မိုင္ခန္႔ အကြာ ေတာတြင္း ပင္လယ္ေရ မ်က္ႏွာျပင္အထက္ အျမင့္ေပ ၃ဝ၉ဝ ျမင့္ေသာ ေတာင္ေပၚတြင္ တည္ရွိသည္။ ေျမပုံညႊန္း အက္စ္ဂ်ီ ၄၅၁၃၄၉ ျဖစ္သည္။ ေတာေတာင္ လၽွိုေျမာင္မ်ား နက္ရွိုင္း လွသည္။

ဘုရားသမိုင္း

ေဂါတမ ဗုဒၶျမတ္စြာ ဘုရားရွင္သည္ မဟာ သကၠရာဇ္ ၁၂၃ ခုႏွစ္ ဝါေတာ္ ၂ဝ အရတြင္ သိၾကားမင္း ဖန္ဆင္းေသာ နတ္ပန္းရထား ၅ဝဝ ျဖင့္ ရဟႏၲာ အရွင္သူျမတ္ ၅ဝဝ ၿခံရံၿပီး ေကာင္းကင္ခရီးမွ ဇလုံ ေတာင္ေတာ္သို့ ႂကြလာခဲ့သည္။ ဇလုံေတာင္ ေခၚ ေဂါေဒါပလႅင္ ေတာင္ေတာ္သည္ အေရွ႕ ဧရာဝတီ၊ အေနာက္ သလႅာဝတီျမစ္ ႏွစ္လီတို့၏ အလယ္ဗဟို တြင္ တည္ရွိသည္။ ေဂါေဒါပလႅင္ ေတာင္ေတာ္တြင္ ဧရာပထ နတ္နဂါးမင္း သားအဖတို့၏ ေတာင္းပန္ ေလၽွာက္ထား မွုေၾကာင့္ ခုနစ္ရက္ သီတင္းသုံးကာ နဂါးမင္းသား အဖ လွူဒါန္းေသာ ဆြမ္းကိုဘုဥ္းေပး သုံးေဆာင္ခဲ့သည္။

က်န္ရွိေသာဆြမ္း၊ ဆြမ္းဟင္းမ်ား ကိုလည္း စိန္၊ ေရႊ၊ ေငြ၊ ေက်ာက္သံ ပတၱျမား ရတနာ မ်ားျဖစ္ေစေၾကာင္း ဆုေတာင္း အဓိ႒ာန္ ျပဳလ်က္ ေတာင္၏ဝဲယာ၊ ေရွ႕ေနာက္ စြန္႔ၾကဲ ပက္ဖ်န္း ခဲ့သည္ ဟု သမိုင္းေက်ာက္စာ တြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။ ဗ်ာဒိတ္ေပး ဘုရားပုံေတာ္ႀကီး တစ္ဆူလည္း ဖူးေတြ႕နိုင္သည္။ ဗ်ာဒိတ္စကား မိန္႔ၾကားေတာ္မူ သည္မွာ ”ညီဘြား အာနႏၵာ ေအာင္ေျမ ေခၚအပ္ ဤ ေဂါေဒါပလႅင္ ေတာင္ကလပ္၌ ပြင့္ေတာ္မူ လတံ့ၱ ေသာ ‘အရိေမေတၱယ် ဘုရားရွင္’ သည္ ငါဘုရားကဲ့သို့ အလွူခံယူကာ တရားထူးကို ေဟာၾကားေတာ္ မူလိမ့္မည္” ဟု ဗ်ာဒိတ္ ထားခဲ့သည္။

ထိုေၾကာင့္ ထိုေဒသ၏ ေျမာက္ဘက္တြင္ ဖားကန္႔ ေက်ာက္စိမ္းတြင္းမ်ား၊ အေနာက္ဘက္၊ ေတာင္ဘက္ႏွင့္ အေရွ႕ဘက္ တို့တြင္ ေရႊတြင္းမ်ား ျဖစ္လာသည္ ဟု ေဒသခံမ်ားက ယုံၾကည္ ခဲ့ၾကသည္။ ထို့ပြင် အရပ္ ေလးမ်က္ႏွာလုံး ကၽြန္းေတာႀကီး မ်ားသည္လည္း တန္ဖိုးမျဖတ္ နိုင္ေသာ ရတနာမ်ား ျဖစ္သည္။ ဘုရား သမိုင္းတြင္ ဤ ေက်ာက္ေတာင္သည္ ငါးဆူေျမာက္ အရိေမေတၱယ် ဘုရားရွင္ တရားေဟာၾကား မည့္ေနရာ ျဖစ္ေၾကာင္း ေဖာ္ျပထားသည္။

ေက်ာက္ေတာင္ သည္ သံေတာင္ ၄၄၄ ေတာင္ျဖစ္၍ ေပအားျဖင့္ ၆၆၆ေပ ျမင့္သည္။ ဤ ေက်ာက္ေတာင္ကို ဘုရားပြင့္မည့္ သလြန္ေတာင္ေတာ္ ဟု ေခၚခဲ့ၿပီး ေနာင္တြင္ ေဒသခံမ်ားက ဇလုံေမွာက္ ထားသည္ႏွင့္ တူ၍ ဇလုံေတာင္ ဟု ေခၚခဲ့ျခင္း ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ ၈ဝ ခန္႔က ေျမပုံ ေပၚတြင္လည္း သလြန္ေတာင္ ဟုသာ ေဖာ္ျပထား သည္ကို ေတြ႕ရသည္။ ေက်ာက္ေတာင္ႀကီး ေပၚတြင္ ဘုရားတည္ ခဲ့သည္မွာ သကၠရာဇ္ ၄၉၂ ခုႏွစ္က ျဖစ္သည့္အတြက္ ႏွစ္ေပါင္း ၉ဝဝ ခန္႔ ၾကာခဲ့ၿပီ ျဖစ္သည္။

အရွင္ဓမၼဒႆီ အမည္ရွိ အရွင္ အရဟံ ႏွင့္ တပည့္ အရွင္ အာစာရ မေထရ္ျမတ္ ႏွစ္ပါးသည္ ေဂါေဒါပလႅင္ ေခၚ ဇလုံေတာင်သို့ ႂကြေရာက္ ေတာ္မူၿပီး ဣစၧာသယ လိုတရ ခ်မ္းသာႀကီး ေအာင္ေတာ္မူ၊ ေအာင္ဆုယူ ေစတီမ်ားကို ဦးစြာပထမ တည္ထား ကိုးကြယ္ခဲ့သည္။ ထို့ေနာက္ သကၠရာဇ္ ၁၂၁၁ ခုႏွစ္တြင္ ဝိဇၨာမဟိဒၶိ အရွင္ဟု ေပၚလြင္ ထင္ရွားေသာ ဘုန္းႀကီး ဦးသာေအး အရွင္ျမတ္ က ေအာင္ေတာ္မူ၊ ေအာင္ဆုယူ ေစတီမ်ားကို ဒုတိယအႀကိမ္ မြမ္းမံ ျပဳျပင္၍ ‘ေအာင္ေက်ာ္ ေအးေအာင္ ဇလုံေတာင္’ ဟု သာသနာျပဳ ေမာ္ကြန္းတင္ ခဲ့သည္။

သကၠရာဇ္ ၁၂၇၆ ခုႏွစ္တြင္ စက္ေတာကိုးဌာန အဝင္ကန္ရြာ ေက်ာင္းဆရာေတာ္ ႏွင့္တိုက္သူႀကီး ဦးေရႊသီး ၊ ရပ္ေဝးရပ္နီးၿမိဳ့ရြာ ဒါယကာတို့က ေၾကးအခ်ိန္ ၂၅ ပိႆာျဖင့္ ေၾကးေခါင္းေလာင္း သြန္းလုပ္ လွူဒါန္းၿပီး သကၠရာဇ္ ၁၂၉၇ ခုႏွစ္တြင္ ေသာင္သြတ္ၿမိဳ့ ဝဲတက္ရြာ ဇာတိ အရွင္ကုေဝရ က သားေတာ္ေတာင္ ေက်ာက္ပလႅင္၌ ဂႏၶကုဋိတိုက္ ေစတီငါးဆူ တည္ထားကာ ဉာဏ္ေတာ္ ေလးေပရွိ၊ လိုတိုင္းျပည့္ ဗ်ာဒိတ္ေပး ပဥၥေလာဟာ ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္ သြန္းေလာင္း၍ တတိယအႀကိမ္ ထူးျခားစြာ သာသနာျပဳ ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။

သကၠရာဇ္ ၁၃၁၁ ခုႏွစ္တြင္ စက္ေတာ ကုန္းရိုးႀကီးေက်ာင္း ဆရာေတာ္ႀကီးႏွင့္ အလယ္ရြာ၊ ကန္ရြာ၊ အေနာက္တာ ဆရာေတာ္ႀကီးမ်ား ဦးေဆာင္၍ ရပ္ေဝးရပ္နီး ၿမိဳ့ရြာ ဒါယကာတို့က ေအာင္ဆုယူ ေစတီမ်ား ကို မြမ္းမံျပင္ဆင္၍ စတုတၳအႀကိမ္ ေရႊထီးေတာ္ အထြတ္တင္လွူကာ သာသနာျပဳ ခဲ့ေၾကာင္း သာသနာ ေမာ္ကြန္းတင္ ေက်ာက္စာတြင္ ေဖာ္ျပထားသည္။

ဤ ေက်ာက္ေတာင္ႀကီးမွာ ခမည္းေတာ္ေတာင္ ႏွင့္ မယ္ေတာ္ေတာင္ ေက်ာက္ လုံးႀကီး မ်ား ႏွစ္လုံးပူးတြဲၿပီး ေဘးအနည္းငယ္ နိမ့္ေသာ ႏွစ္ဖက္တြင္ သားေတာ္ေတာင္၊ သမီးေတာ္ေတာင္ တြဲေနသည္။ လြန္ခဲ့ေသာ ႏွစ္ေလးဆယ္ခန္႔က သမီးေတာ္ ေက်ာက္ေတာင္ႀကီး ပဲ့က်ခဲ့သည္။ အဆိုပါ ေက်ာက္လုံးႀကီး ပဲ့က်ေသာ အသံသည္ ဗန္းေမာက္ၿမိဳ့နယ္ တစ္နယ္လုံး သိမ့္သိမ့္တုန္ ျမည္ဟည္း ရိုက္ခတ္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္ ေက်ာက္ေတာင္ထိပ္ ကို တက္သည့္ အခါတြင္ ေက်ာ က္ေတာင္ႀကီး ႏွစ္လုံးၾကားမွ အုတ္ေလွကားျဖင့္ ေကြ႕ပတ္ တက္ရသည္၊။

က်ဥ္းက်ပ္ေနေသာ ေနရာတြင္ ေက်ာက္တံခါးႀကီး လည္းရွိသည္။ အကုသိုလ္မ်ားသူ မေက်ာ္နိုင္၊ မဝင္နိုင္ဟု ဆိုသည္။ အမွန္တကယ္ မဝင္နိုင္သူ ကိုလည္း ေတြ႕ခဲ့ရသည္။ ေက်ာက္ေတာင္ႀကီး ေပၚရွိ ဘုရားမ်ားကို ေတာင္ေျခမွလည္း ထင္ထင္ရွားရွား ဖူးေျမာ္ နိုင္သည္။ ကုတ္ကတ္ တြယ္တက္ရေသာ ေနရာလည္း ရွိသည္။ အေပၚ ေက်ာက္တုံးႀကီး တစ္ခုႏွင့္ တစ္ခုၾကား ေက်ာက္ေက်ာမွ တစ္ဆင့္ ကူးသြားရသည္ မွာလည္း ႏွစ္ဖက္လုံး နက္ရွိုင္းေသာ ေခ်ာက္ႀကီးႏွင့္ ျဖစ္၍ အသည္းယားစရာ ျဖစ္ရသည္၊။ အခ်ိဳ့သူမ်ား မကူးရဲ ပါ။ ဤ ေက်ာက္ေတာင္ႀကီးတြင္ ဇလုံေတာင္ အရွင္ႀကီး ရွိေၾကာင္း၊ ဤ ဘုရားဖူးလၽွင္ အရိေမေတၱယ် ဘုရားဖူး ရန္ စာရင္းတြင္ ပါဝင္မည္ ျဖစ္ေၾကာင္း အဆိုတစ္ရပ္ ရွိသည္။ ”ဇလုံေတာင္အရွင္ စာရင္းမဝင္ရင္ ေမတၱာရွင္နဲ႔ လြဲရမယ္” ဟုဆိုသည္။

ထို့ေၾကာင့္ ရပ္ေဝးရပ္နီး ေဒသမ်ားမွ ႏွစ္စဥ္ ဘုရားဖူး လာၾကေၾကာင္း ေတြ႕ျမင္ရသည္။ အခ်ိဳ့ဆိုလၽွင္ ႏွစ္ရက္သုံးရက္ လမ္းေလၽွာက္ လာၾကေၾကာင္း ေတြ႕ျမင္ရသည္။

သာသနာျပဳဆရာေတာ္

အံ့ဖြယ္ဂုဏ္ေဆာင္ ဇလုံေတာင္ ဘုရားမ်ားကို သာသနာျပဳ ေနသူ ဆရာေတာ္သည္ မႏၲေလးတိုင္း ေဒသႀကီး သံဃနာယက အဖြဲ႕ဥကၠ႒ စတုဘုမၼိက ဘဒၵႏၲဝိဇယ အဂၢမဟာ ကမၼ႒ာနာ စရိယဘြဲ႕ တံဆိပ္ေတာ္ရ သာသနဓဇ ဓမၼာစရိယ အထက္ပိုင္း ဗဟိုဌာနခ်ဳပ္၊ စတုဘုမၼိက သာသနာျပဳ ဥပုသ္ေတာ္ရပ္၊ မႏၲေလး ဆရာေတာ္ ျဖစ္သည္။ ဆရာေတာ္သည္ ျပင္ဦးလြင္ၿမိဳ့ စတုဘုမၼိက ရိပ္သာ ဆရာေတာ္လည္း ျဖစ္သည္။

ဘုရားပြဲကိုႏွစ္စဥ္ သၾကၤန္အၿပီး တစ္ပတ္လုံး က်င္းပသည္။ သၾကၤန္ကာလမွ စတင္၍ ရပ္ေဝးရပ္နီး ဘုရားဖူးမ်ား ေျခက်င္၊ ကား၊ ေထာ္လာဂ်ီ၊ ဆိုင္ကယ္မ်ားျဖင့္ လာၾကသည္။

ဘုရားႀကီး၏ ေတာင္ဘက္ (၂)မိုင္ခန္႔အကြာ ေတာင္ေပၚတြင္ ေက်ာက္မ႑ပ္ဘုရား ရွိသည္။ ေက်ာက္ မ႑ပ္ ဆိုသည္မွာ ေတာင္ထိပ္တြင္ ေၾကာက်ျဖာကြီိး အလ်ားေပ ၈ဝ၊ အနံေပ ၇ဝ ခန္႔ရွိၿပီး အဆိုပါ ေတာင္ေပၚတြင္ ႏွစ္ဖက္ႏွစ္ျခမ္း ေက်ာက္အမိုး မ႑ပ္ႀကီး ျဖစ္ေနျခင္းျဖစ္သည္။

ေက်ာက္ဖ်ာေပၚတြင္ ေစတီငယ္တစ္ဆူ၊ ေက်ာက္မ႑ပ္ ထဲတြင္ ဆင္းတုေတာ္ တစ္ဆူရွိသည္။ တစ္ဖက္ျခမ္းမွာ ေက်ာက္ဆန္အိတ္မ်ား စီထားၿပီး ဘုရားပြင့္လၽွင္ လွူဒါန္းရန္ ျဖစ္ သည္။ ေက်ာက္ပန္းကန္၊ ေက်ာက္ေလွ ၊ ေက်ာက္ေမာင္းဆုံ မ်ားလည္း ရွိသည္။ ေတာင္ ထိပ္ေပၚ တြင္ ေက်ာက္ဖ်ာႀကီး အုပ္မိုးထားျခင္း ျဖစ္သည္။ အလြန္ထူးျခား ဆန္းၾကယ္ပါသည္။ ေက်ာက္မ႑ပ္မွ အျပန္တြင္ သဘာဝ ေက်ာက္တံတား ကိုလည္း ျဖတ္ေလၽွာက္ ရမည္ျဖစ္သည္။

ဇလုံေတာင္ေျခတြင္ ဘုန္းေတာ္ႀကီးေက်ာင္း ဓမၼာ႐ုံ(သိမ္) တည္းခိုေနရာမ်ား၊ ေရစက္၊ မီးစက္ ရွိသည္။ ေဗာဓိေညာင္ပင္ လည္း စိုက္ပ်ိဳးထားသည္။ ရဟတ္ယာဥ္ကြင္း လည္း ေဖာက္လုပ္ ထားသည္။ ဇလုံေတာင္ ဘုရားသည္ ေတာနက္ထဲတြင္ ရွိေန၍ လမ္းပန္း ဆက္သြယ္မွု ခက္ခဲသျဖင့္ ေသာင္းက်န္းသူ မ်ားရွိစဥ္က တိမ္ျမဳပ္ ေပ်ာက္ကြယ္ခဲ့ၿပီး ၁၉၉ဝ ျပည့္ႏွစ္တြင္ ဗန္းေမာက္ၿမိဳ့နယ္ ေဒသခံ ဆရာေတာ္မ်ား ႀကိဳးပမ္းရွာေဖြ မွုျဖင့္ ျပန္လည္ ေဖာ္ထုတ္နိုင္ခဲ့၍ ဘုရားပြဲေတာ္ကို ႏွစ္စဥ္က်င္းပ နိုင္ခဲ့သည္။

ဗန္းေမာက္ၿမိဳ့နယ္ မန္စီရြာ ေျမာက္ဘက္တြင္ ျမန္မာနိုင္ငံ၏ အႀကီးဆုံး ကၽြန္းပင္ႀကီး တစ္ပင္လည္း တည္ရွိသည္။ လမ္းတစ္ေလၽွာက္ လုံးပတ္ ႀကီးမားေသာ ကညင္ပင္ႀကီး မ်ားမွာ ႀကီးမား ခံ့ထည္ၿပီး မိုးေပါ်သို့ ေထာင္တက္ေနသည္။ ကၽြန္းပင္မ်ားလည္း ေပါမ်ားၿပီး ေတာေတာင္ လၽွိုေျမာင္မ်ား အထပ္ထပ္ ရွိသည္။

ဇလုံေတာင္ ဘုရားလမ္းသည္ ေက်ာက္လမ္း၊ ကတၱရာလမ္း ျဖစ္လာလၽွင္ ပုပၸားေတာင္ ကလပ်ကဲ့သို့ က်ိဳက္ထီးရိုး ဘုရားကဲ့သို့ တန္ခိုးႀကီး ဘုရားတစ္ဆူ ျဖစ္လာမည္ဟု ယုံၾကည္သည္။ စစ္ကိုင္းတိုင္း ေဒသႀကီး၏ ထူးျမတ္ေသာ ရတနာတစ္ပါး ေပၚထြက္လာၿပီ ျဖစ္၍ ဘုရားဖူးႂကြေရာက္ ဖူးေျမာ္ရင္း လမ္းမ်ား တိုးတက္ ေကာင္းမြန္ေရး၊ ဇရပ္၊ တန္ေဆာင္း၊ ေရ၊ မီးမ်ား ပိုမိုျပည့္စုံေရး ပါဝင္လွူဒါန္း ၾကရန္ အလွူရွင္မ်ား လိုအပ္လ်က္ ရွိသည္။ ဘုရားသြား ကားလမ္း ေဖာက္လုပ္ျခင္းကို ေဒသခံ ေရႊလုပ္ငန္းရွင္ မ်ားႏွင့္ အလွူရွင္ မ်ား၏ အားတက္သေရာ လွူဒါန္းမွုျဖင့္ ယခင္ လူသြားလမ္းသာ ရွိရာမွ ေျမသားကားလမ္း ေဖာက္လုပ္ နိုင္ခဲ့ၾကသည္။

၂၀၀၄ ခုႏွစ္တြင္ အေရွ႕ဘက္ ႏွင့္ ေတာင္ဘက္မွကား လမ္းေဖာက္လုပ္ရန္ လမ္းအူေၾကာင္း ရွာေဖြခဲ့ၾကရာ အေရွ႕ဘက္က မတ္ေစာက္ၿပီး ေက်ာက္ေဆာင္ မ်ားျပား၍ ေတာင္ဘက္မွ လမ္းေၾကာင္းကို ေရြးခ်ယ္ခဲ့ျ ကသည္။ ကသာ အေနာက္ သစ္ထုတ္လုပ္ေရး မွ ဘူဒိုဇာမ်ား ကူညီခဲ့သည္။

၂ဝဝ၄ ခုႏွစ္တြင္ ခုနစ္မိုင္၊ ၂ဝဝ၅ ခုႏွစ္တြင္ ႏွစ္မိုင္၊ ၂ဝဝ၆ ခုႏွစ္တြင္ သုံးမိုင္ ေဖာက္လုပ္ခဲ့သည္။ ၂ဝဝ၆ ခုႏွစ္ မတ္လ ၃ ရက္ေန႔တြင္ ေတာင္ေျခ တယ္ပင္ျပန္ သို့အေရာက် ေျမသားလမ္း ေဖာက္လုပ္ နိုင္ခဲ့သည္။ ဆိုင္ကယ္မ်ား၊ ေမာ္ေတာ္ယာဥ္ မ်ား သြားလာနိုင္ၿပီ ျဖစ္သည္။ အဆိုပါလမ္းကို ကတၱရာလမ္းေခ်ာ ျဖစ္ရန္ ႀကိဳးစားရဦးမည္ ျဖစ္ေၾကာင္း ေရးသားတင္ျပ လိုက္ရေပသည္။

ေလးစားစြာျဖင့္ ခရက္ဒစ္ မူရင္း